دوشنبه, 07 فروردين 1396

شب یلدا

نامه الکترونیک چاپ PDF

یلدا فخر ایرانیان، بلندترین شب سال، شب تولد خورشید ، شب زایش مهر، شب دراز عاشقان بیدل گرامی باد!

شب عاشقان بیدل چه شبی درازباشد    تو بیا کزاول شب درصبح باز باشد

پس از بلندترین شب سال که به بلندا و سیاهی زلف یار می ماند، نوزادی در راه است، کوتاهترین و کوچکترین روز سال متولد می‌شود، و روز به روز بزرگ و بزرگتر می شود تا بلندترین روز سال و بعد آفتاب تموز.

شب در فرهنگ و تمدن ایران و اسلام ارج و قرب خاصی دارد و یلدا بلندترین شبهاست، قدرش را بدانیم، که می فرماید:

شب خیز که عاشقان به شب راز کنند             گرد در و بام دوست پرواز کنند

یا حق تعالی به رسول خاتم می فرماید:

" یا ایها المزمل، قم الیل الا قلیلاً نصفه او انقص منه قلیلاً او زد علیه و رتل القرآن ترتیلاً "

" ای جامه بخود پیچیده، شب را زنده دار مگر اندکی، نیمی از آن، یا اندکی بکاه یا بیافزا و قرآن را با تامل و شمرده بخوان "

اگر بناست نیمی از شب به عبادت بگذرد، باز یلدا بزرگترین شبهاست و نزد عاشقان حضرت دوست، درازی شب نیکوست!

اما ایرانیان باستان، پیروان زرتشت، این شب عزیز را احیاء وزنده می‌داشتند تا سپیده فجر، آن را شب زایش مهر و خورشید، شب غلبه نور بر ظلمت و شب پیروزی اهورامزدا بر اهریمن دانسته اند.

آغاز شب را با چله نشینی، ولیمه و میهمانی، جشن می‌گیرند و صله رحم می‌کنند، که در فرهنگ اسلامی نیز صله رحم دومین سفارش حق تعالی بعد از توحید است و موجب ازدیاد طول عمر و برکت عرض عمر است، پیامبرص فرمود: " صلوا ارحامکم ولو بالسلام" " با خویشانتان پیوند برقرار کنید هرچند با یک سلام"

و امیر مومنان ع فرمود: " صلوا ارحامکم و لو قطعوکم " " با خویشانتان پیوند برقرار کنید هرچند با شما قطع رابطه کرده باشند "  و قطع رحم ( گسستن پیوند با خویشان) بزرگترین گناه پس از شرک می‌باشد،

حق تعالی می فرماید: "الَّذِينَ يَنقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ مِن بَعْدِ مِيثَاقِهِ وَيَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَن يُوصَلَ وَيُفْسِدُونَ فِي الأَرْضِ أُولَـئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ " " کسانی که پيمان خدا را پس از بستن آن می شکنند و آنچه را که خدا به ، پيوستن آن فرمان داده می گسلند و در زمين فساد می کنند ، زيانکارانند "  و چه زیبا در فرهنگ ما ایرانیان این تعالیم الهی استوار شده است، یکی از مراسم پیوند با خویشان، شب یلداست، بی تکلف گرد هم می‌آیند و آجیلی و اناری و هندوانه ای در کنار هم نوش جان می‌کنند.   بعد از آن تا  زایش خور و دمیدن نور، تا شکست اهریمن و پیروزی مهر، به نیایش یزدان یکتا می‌پردازند، همان شب زنده داری که ما در لیالی قدر داریم، اگر قدرش را بدانیم!

فردای یلدا را تعطیل می کردند، تا شب زنده داران و عابدان و زاهدان و راکعان و ساجدان شب، استراحت کنند. اما فردا روز عجیبی است، قرابتی باور نکردنی میان آیین ایران باستان و اسلام، میان روز خور، روز زایش هور، روز مهر و پاکی با مراسم حج ماست، چقدر زیباست، انگار این دوجام از یک چشمه پر شده است، یک طعم و یک مزه دارد، هردو آیین توحیدی است.

فردای یلدا( خور روز) روز برابری انسان‌هاست، همگان لباس یکسان و ساده بر تن می کردند، حتی پادشاه و امرا و لشگریان نیزچون همگان جامه به تن می کردند، کسی حق نداشت به دیگری دستور دهد یا فرمانی صادر کند، جنگ و جدل ودشنام و خونریزی و کشتن حیوانات و شکارحرام بود و هر بدی کوچکی در روز خور گناهی بزرگ بود. همان مناسک حج ماست، آنگاه که جامه شهرت از تن بدر می کنیم و جامه ساده و یکسان احرام می پوشیم دیگرشاه و گدا در احرام یکسانند، کسی حق ندارد دستور دهد، جنگ و جدال و فسق و فسوق و شکار و گشنی کردن حرام است، حتی نمی توانی زخمه ای یا خراشی بر خویش وارد کنی، و بالاتر نمی توانی خود را ببینی !( در آینه)

آری یکسانی این مناسک و آیین چه زیباست، چون از یک جاست، من در آیین یکتا پرستان ایران باستان، همان خدایی را می بینم که در همه ادیان توحیدی می بینم و این گواهی است بر ریشه واحد همه ادیان الهی.

پس یلدا را که تولد خورشید و پیروزی مهر بر اهریمن است ، گرامی بداریم، با پیوند خویشان آغاز و با نیایش یزدان و تلاوت قرآن به صبح رسانیم.

فردا زایش نور است، تولد خور است، میلاد هور است، تجلی مهر است، مرگ ظلمت است، پایان جهل و شکست اهریمن است ، فردا عفریت پلیدی و دیو اهریمن بر خود می‌لرزد، اگر امشب، در خانه هایتان، در دلهایتان، در اندیشه تان نور را میهمانی کنید تا با دل و اندیشه روشن با ظلمت شب وداع کنیم، اگر بخواهیم می توانیم

30 آذر 1389 / شب یلدا /  مهدی خزعلی

 

افزودن نظر


Joomlart